Startpagina

RKJ - Eeklo - Res. Kortdurend Jongerenprogramma

Residentieel Kortdurend Jongerenprogramma

Het RKJ is een residentiële voorziening die zich richt tot minderjarigen met een verslavingsproblematiek.
Er is een aanbod van kortdurende stabilisatie, oriëntatie, behandeling en nazorg. Er worden geen crisisopnames gedaan.
Het RKJ maakt deel uit van De Sleutel.

Vrijwillig versus gedwongen hulp

Opnames zijn in principe vrijwillig. Vaak wordt er wel met de Jeugdrechtbank en/of het Comité voorafgaandelijk overlegd, wat de consequenties zijn als jongeren zich niet willen laten opnemen.

* Aanmelding kan op eigen initiatief of via een Comité Bijzondere Jeugdzorg of een Jeugdrechtbank.
* Er is geen opnameplicht.

Van 12 tot 18 jaar.
Opmerkingen:
-->
Jongeren die voor hun 18° verjaardag zijn opgenomen kunnen hun behandeling verder zetten na hun 18° verjaardag.
--> Opnames voor de leeftijd van 14 zijn zeldzaam.

Doelgroep
Het RKJ richt zich tot jongens en meisjes die verslaafd zijn of verslaafd dreigen te raken aan illegale middelen. Vaak is er sprake van bijkomende problemen op het gebied van:
--> de persoonlijke ontwikkeling
--> de relaties met de omgeving (gezin, school, werk)
--> bijkomend alcohol- of medicatiemisbruik
--> justitie
--> gezondheid
Wanneer deze problemen eigen zijn aan de verslavingsproblematiek, worden ze mee opgenomen in het behandeltraject. Soms echter staat één van deze problemen op de voorgrond en is de verslavingsproblematiek hieraan ondergeschikt. In dergelijke gevallen zoeken we samen met de betrokkenen naar een andere oplossing.
Werking
Het RKJ biedt een residentiële behandeling waarbij aan de jongere en zijn context een engagement gevraagd wordt om het programma volledig af te werken. Dit duurt ongeveer 6 maand. Hierbij doorloopt de jongere verschillende fasen. Het tempo waarop dit gebeurt kan individueel verschillen naargelang de mogelijkheden en de inzet van de jongere en de context. De duur die we bij elke fase aangeven is indicatief. Naargelang de jongere vordert in het fasesysteem krijgt hij meer uitdagingen en verantwoordelijkheden.

Intake of informatiefase
Tijdens de intakefase informeren we de jongere en de context over de werking van het RKJ en de implicaties die verbonden zijn aan een opname. De nadruk ligt op het uitwisselen van informatie en op het leggen van een eerste contact. Het is belangrijk dat alle betrokken partijen in deze fase aan bod komen. De gesprekken gebeuren bij voorkeur in het RKJ.

Startersfase (± 2 weken)
De eerste twee weken na de opname ligt de nadruk op stabilisatie. De jongere maakt kennis met het programma en wordt uitgenodigd om een band op te bouwen met zijn begeleiders.

Denkfase (± 7 weken)
De jongere wordt uitgenodigd om samen met zijn context na te denken over een aantal fundamentele vragen. Welke problemen ondervind ik ? Welke stappen zou ik moeten zetten ? Over welke vaardigheden beschik ik en welke vaardigheden moeten nog aangeleerd worden ?
Tijdens de denkfase ondersteunt de begeleiding de jongere om de motivatie te versterken. Dit gebeurt vooral via individuele gesprekken en groepsopdrachten. Indien nodig wordt er gewerkt op gedragsregulatie.

Planningsfase (± 5 weken)
In deze fase leggen we samen met de jongere en zijn context de behandeldoelen vast en vertalen we deze naar zijn concrete leefwereld. De jongere maakt een draaiboek op waarin hij uitwerkt hoe hij zijn toekomstig leven wil invullen. Hij leert keuzes te maken over zijn vrije tijd, school, zijn sociaal netwerk…. en leert hierbij te overleggen met zijn begeleiders en zijn context.

Doefase (minimum 3 weken, verder afhankelijk van het behandelplan)
Een verslavingsprobleem los je niet op na enkele maanden. Na de planningsfase zijn een aantal jongeren klaar om de overstap te maken naar een ambulante begeleiding. De doefase is een voorbereiding op verdere stappen om zo de kansen op slagen sterk te verhogen. De duur van deze fase kan sterk verschillen. Voor een aantal jongeren is het opstellen van het draaiboek en de vaardigheden die ze tijdens dit proces geleerd hebben voldoende en moet slechts een beperkt aantal stappen gezet worden voordat de jongere terug naar huis kan. Soms werken we aan het versterken van een aantal vaardigheden of zijn er nog teveel risico’s verbonden bij het naar huis gaan; zoals bijvoorbeeld het geval is wanneer de jongere nog regelmatig hervalt.

Checkfase
Het RKJ biedt zelf geen nazorg, maar zorgt wel dat de jongere en zijn context op een goede wijze worden doorverwezen en overgedragen naar een vervolgtraject. Dit is meestal een ambulante drughulpverlening in de buurt van het thuismilieu, soms in combinatie met bijkomende hulp vanuit andere sectoren zoals de Bijzondere Jeugdzorg of Geestelijke Gezondheidszorg. Drie maand na de afronding nemen we opnieuw contact op met de jongere en de context om een evaluatie te maken van het behandelproces en van de gemaakte afspraken. Jongeren die in de checkfase hervallen, krijgen steeds voorrang bij een eventuele heropname.
Werkingsprincipes
Er is een intensieve multifocale begeleiding en behandeling. Met multifocaal bedoelen we dat we in het zelfde proces meerdere invalshoeken aan bod laten komen.
INVALSHOEK VAN DE VERSLAVINGSZORG
- We trekken na wat de functie van de verslaving is en proberen hier op in te werken
- We leven in een drugvrij huis
- We creëren een omgeving met een duidelijke structuur en begrenzing
- We werken actief aan motivatie om te veranderen. Indien nodig bouwen we motivatie op vanuit externe begrenzing naar intrinsieke motivatie.
- We bieden psycho-educatie over drugs en de verschillende levensterreinen (gezondheid, seksualiteit, school/werk, gedrag, gezin….)

ORTHOPEDAGOGISCHE INVALSHOEK
- We werken actief aan het van belangrijke vaardigheden die de jongere ondersteunen in zijn/haar reïntegratie.
- We creëren een pedagogisch klimaat dat gekenmerkt wordt door wederzijds respect en een gezond evenwicht tussen afstand en nabijheid tussen de jongere en de begeleiding.
- In de leefgroepwerking werken we met de gezonde delen van de jongere in het “hier en nu”.
- In de individuele begeleiding/coaching fungeren de opvoeders als rolmodel en werken we aan het opbouwen van een kwalitatieve relatie in een gezonde hechtingstijl.
- Via kortdurende projecten stimuleren we de jongeren hun schoolse activiteiten weer op te nemen of verder te onderhouden.

CONTEXTUELE INVALSHOEK
- We betrekken actief de context (gezin of eventueel de voorziening) waarin de jongere verblijft vanaf het intakeproces.
- We leren de jongere omgaan en keuzes maken bij het invullen van vrije tijd en bij zijn sociale contacten met leeftijdsgenoten.

THERAPEUTISCH LUIK
- We werken met de disfuncties op het tempo van de jongere
- Niet alles moet behandeld worden
- Er kan zowel individueel als in groep gewerkt worden.

MEDISCHE LUIK
- We verzorgen een medische opvolging/diagnostiek door een verslavingsarts en een psychiater
- We werken de medicatiezucht bij de jongeren tegen door alternatieven te bieden.
- Indien nodig schrijft de arts medicatie voor om het therapeutisch proces te ondersteunen.
- We geven geen substitutietherapie aan jongeren!
- Het RKJ staat nooit zelf in voor de detox (fysieke ontwenning) en werkt hiervoor samen met andere voorzieningen/ziekenhuizen.

ONTWIKKELINGSPSYCHOLOGISCHE ASPECT
- We stimuleren en ondersteunen de jongeren om te werken aan hun ontwikkelingstaken zoals:
--> Identiteit
--> Evenwicht vinden tussen zelfstandigheid/hechting
--> Seksualiteit
--> Cognitieve ontwikkeling
--> Emotionele ontwikkeling
--> Sociale vaardigheden en peers
- We stimuleren en ondersteunen de jongere om een nieuw en een gezond toekomstperspectief uit te bouwen
Inhoud van het programma
* Individuele psychodiagnostiek en observaties
* Sociotherapie (leren leven in groep)
* Fasegroepen (in kleine groepen werken aan behandelingsdoelen)
* Encountergroep (leren constructief omgaan met frustraties en wrijvingen)
* Sociale vaardigheden
* Hervalpreventie
* Psycho-educatie
* Psychotherapie
* Individuele coaching
* Gezinsbegeleiding
* Medische begeleiding (geen substitutietherapie)
* Sport en vrije tijd
School
We werken samen met de UZ-school van de stad Gent met een onderwijsaanbod buitengewoon onderwijs type 5, opleidingsvorm IV. Er wordt voor iedere jongere in samenspraak met de context en de vroegere of toekomstige school een individueel traject uitgewerkt. Het onderwijs zelf gebeurt op maat van de jongere en in kleine groepjes van ongeveer 4 leerlingen.
  • Iedere betrokkene kan een aanmelding doen. In een eerste aanmeldingscontact (meestal telefonisch) noteren we een beperkt aantal gegevens (identiteit, hulpvraag) en maken we een afspraak voor een intakegesprek.
  • Een intakegesprek gaat steeds door met de jongere, de context en de doorverwijzer (slechts in uitzonderlijke gevallen kan daarvan afgeweken worden).
  • Het opnameteam bespreekt iedere week de aanmeldingen. Indien een jongere kan worden opgenomen leggen we zo snel mogelijk een datum vast. Indien een opname niet mogelijk is, proberen we een alternatief voor te stellen. Soms wordt een beslissing uitgesteld om meer informatie te kunnen inwinnen. Bij een opname (ook bij een vroegtijdige afronding) wordt steeds het belang van de jongere afgewogen tegenover het belang van de groep. Dit houdt in dat de groepssamenstelling een invloed kan hebben op de beslissing om al dan niet op te nemen.
  • Bij opname stellen we een verblijfsovereenkomst op, waarbij we de doelen van de behandeling duidelijk formuleren en waarbij we de jongere op de hoogte brengen van de procedures om het huis drugvrij te houden. In de verblijfsovereenkomst leggen we tevens vast wanneer een eerste evaluatie zal plaatsvinden.
  • De kosten worden gedragen door de ziekteverzekering op voorwaarde dat het dossier wordt goedgekeurd door de adviserend geneesheer. Er wordt een remgeld aangerekend van ongeveer 5 € per aanwezigheidsdag. [Dit bedrag wordt regelmatig geïndexeerd.] In zeer uitzonderlijke gevallen zal dit bedrag afwijken (bijvoorbeeld als de jongere bij de mutualiteiten niet staat ingeschreven onder de naam van de ouders maar op eigen naam). Het systeem van de maximumfactuur is van toepassing.
  • Plaatsing op kosten van de Vlaamse Gemeenschap is niet mogelijk.
  • Voor jongeren die opgenomen zijn in een voorziening van het VAPH of Jongerenwelzijn, blijven meestal in deze voorziening ingeschreven, waardoor de kosten door de eerste voorziening gedragen worden.
  (C) 2011 - Alle rechten voorbehouden - MB
Laatst bijgewerkt op 2 mei 2014