Martha Van den Bruel
Heist-op-den-Berg, 11-07-1898
+ Kortrijk 27-04-1970

Gemeenteraadslid Kortrijk
03-01-1947 - 22-12-1952

 

Volksbelangen
Vlaams en sociaal

Meisjes met een opleiding

Martha Van den Bruel is afkomstig van Heist-op-den-Berg. Vader heeft als aannemer-architect een eigen zaak. Moeder bereddert het huishouden en verzorgt de opvoeding van de zes kinderen. Marha Van den Bruel is de tweede in de rij. Zowel de twee jongens als de vier meisjes worden gestimuleerd om te studeren. Dat is in de eerste helft van de twintigste eeuw niet vanzelfsprekend. De inwoners van Heist-op-den-Berg spreken schande van vader Van den Bruel omdat hij zijn dochters naar Brussel stuurt om er te studeren. Meisjes hoeven niet te studeren. Hun toekomst ligt in het gezin dat ze samen met hun echtgenoot stichten. Vandaar dat enkel opleidingen die in het verlengde van de moederrol liggen, aangewezen zijn voor meisjes. Martha Van den Bruel opteert voor de studierichting van sociaal assistente. De opleiding is volledig Franstalig. Dat versterkt de Vlaamse reflex van de familie Van den Bruel. Elk jaar trekt het hele gezin met de fiets van Heist-op-den-Berg naar de IJzerbedevaart in Diksmuide. In haar vrije tijd speelt Martha Van den Bruel toneel en piano. Na het behalen van haar diploma in 1923 gaat ze als sociaal assistente aan de slag in een zijdefabriek in de omgeving van Brussel.

Huwelijk in de boerenstand

Martha Van den Bruel leert haar toekomstige echtgenoot kennen op een manifestatie voor de vernederlandsing van de Gentse universteit. Tijdens de betoging wordt ze achteruitgeduwd door een rijkswachter te paard en belandt in de armen van Odilon Simoens. Deze jonge man studeerde in Gent voor landbouwingenieur. Na de plotse dood van zijn vader brak hij zijn studies af om een handje toe te steken op de grote ouderlijke boerderij in Strijpen zodat zijn jongere broers hun studies konden afmaken. Omdat de Eerste Wereldoorlog catastrofaal was voor de Westhoek kreeg Odilon Simoens van het Ministerie van Landbouw de opdracht om landbouwgrond en nieuw vee aan de boeren toe te wijzen. In Ieper richtte hij een afdeling van de Boerenbond op waarvan hij directeur werd. In 1926 huwt Martha Van Den Bruel met Odilon Simoens en gaat in Ieper wonen in het huis dat haar man voor zijn huwelijk kocht. Het koppel krijgt zes kinderen. Tussen 1926 en 1933 worden drie meisjes en drie jongens geboren. Martha Van den Bruel kan rekenen op de huishoudelijke hulp van een inwonende dienstmeid. In 1933 krijgt Odilon Simoens de opdracht in Kortrijk een afdeling van de Boerenbond op te richten. Het gezin verhuist naar Kortrijk.

Maatschappelijk engagement

Naast zijn werk voor de Boerenbond maakt Odilon Simoens tijd vrij voor het Davidsfonds. De grote Vlaamse families komen geregeld over de vloer. Met open mond luisteren de kinderen en hun vriendjes naar Martha Van den Bruel die heel aanschouwelijk en spannend de Vlaamse meesterwerken vertelt. Met de bedoeling de kindersterfte terug te dringen, wordt in 1919 het NWK gesticht. Raadplegingen voor aanstaande moeders en zuigelingen vormen de ruggengraat van de werking. In 1939 wordt Martha Van den Bruel voorzitster van de Kortrijkse afdeling en blijft aan het roer tot in 1965. Tijdens de Tweede Wereldoorlog begeleidt ze treinen met stadskinderen op weg van Brussel naar de Westhoek. De treinen met 'bleekneuzen' worden niet zelden onder vuur genomen. Ook de Kortrijkse kinderen vergeet ze niet. Ze verkrijgt van de Duitse overheid de toestemming om bij verschillende bakkers zakken meel te deponeren. Dat wordt gebruikt om koeken te bakken die door het NWK op feesten uitgedeeld worden aan ouders en kinderen. Odilon Simoens laat zich evenmin onbetuigd. Hij bepleit met succes de vrijlating van boerenzonen bij de Duitse overheid in Gent. De familie kent ook eigen oorlogsleed. Tegen het einde van de Tweede Wereldoorlog wordt het woonhuis volledig vernietigd. Gelukkig kan de familie zich tijdig in veiligheid brengen bij een schoonbroer van Odilon Simoens in Oost-Vlaanderen.

Gemeentepolitiek

Na de Tweede Wereldoorlog wordt Martha Van den Bruel bestuurslid van het Kortrijkse CMBV. Met de eerste naoorlogse gemeenteraadsverkiezingen in aantocht beklemtoont het CMBV de noodzaak van vrouwen op de lijst. Martha Van den Bruel wordt aangesproken en stemt in met een plaats op de lijst Gemeentebelangen voor de gemeenteraadsverkiezingen van 1946. Ze verwerft een zetel in de Kortrijkse gemeenteraad. Dat is niet het geval na de gemeenteraadsverkiezingen van 1952. Martha Van den Bruel wordt verkozen tot eerste opvolgster en krijgt een plaats in de Commissie voor Openbare Onderstand. Ze behoudt die zetel tot aan haar dood in 1970. Martha Van den Bruel kan rekenen op de volle steun van haar echtgenoot die er niet voor terugschrikt om huishoudelijk werk van haar over te nemen. Dat laat haar vrij om zichzelf te ontplooien. Ze verzet zich met klem tegen de ondergeschikte positie van vrouwen aan hun echtgenoten en in de gemeenteraad verdedigt ze de belangen van vrouwen. Zo pleit ze voor de toegankelijkheid van openbare gebouwen voor moeders met kinderwagens. Bij niet-partijgebonden standpunten spannen de vrouwelijke gemeenteraadsleden wel eens samen. Binnen het CMBV stimuleert Marha Van den Bruel andere vrouwen om hun kans in de politiek te wagen.
Terug naar de startpagina
Laatste aanpassing op 29 juni 2000 
  Ontwerp en realisatie door  Claude Storms